Direct naar inhoud
REZA Legal

Jurisprudentiebank · Algoritmes & Geautomatiseerde Besluitvorming

Geheimhouding rond een algoritme bij een visumbeslissing

Rechtbank Den Haag · 19 februari 2026

ECLI:NL:RBDHA:2026:3264 op rechtspraak.nl ↗

Rechtsvraag

Mag een bestuursorgaan geheimhouding vragen (artikel 8:29 Awb) over de werking van het algoritme 'IOB' dat een rol speelde bij de beoordeling van een visumaanvraag kort verblijf?

Antwoord

De rechtbank (geheimhoudingskamer) wijst het verzoek om geheimhouding toe.

Relevante overwegingen

De zaak speelt in de context van een procedure over een visum kort verblijf waarbij een geautomatiseerd systeem (algoritme IOB) is ingezet bij de beoordeling; de rechtbank neemt hierover een afzonderlijke procesbeslissing.

Vervolg in dezelfde zaak

16 september 2026 · ECLI:NL:RBDHA:2026:26910

In dezelfde procedure heeft de rechtbank op 16 september 2026 opnieuw een verzoek om beperkte kennisneming toegewezen, nu over de profielen van het IOB-algoritme die golden ten tijde van de visumaanvraag. De rechtbank benadrukt dat een verwijzing naar weigeringsgronden uit de Wet open overheid op zichzelf geen voldoende motivering is: voor artikel 8:29 Awb is een afzonderlijke afweging nodig, waarin ook het recht op een eerlijk proces meeweegt. De minister had wel toegelicht dat het prijsgeven van de profielen tot anticiperen op toekomstige aanvragen kan leiden, en had verklaard dat eiseres aan geen enkel profiel voldeed. Met toestemming van eiseres kan alleen de rechtbank de profielen inzien en die stelling toetsen.

Praktische betekenis

Dit is een direct voorbeeld van hoe de inzet van een algoritme bij overheidsbesluiten tot een eigen juridisch vraagstuk leidt: hoe transparant moet de werking van zo'n systeem zijn tegenover de betrokkene?

Wat u nu kunt doen

Organisaties die zelf geautomatiseerde besluitvorming inzetten (bijvoorbeeld bij aanvragen, sollicitaties of kredietbeoordelingen) doen er goed aan om vooraf na te denken over uitlegbaarheid; transparantie achteraf afdwingen is een moeizamer traject.

REZA-interpretatie

Een van de weinige zaken in deze lichting die rechtstreeks over een algoritme in een overheidsbeslissing gaat; precies het soort geschil dat vaker zal voorkomen naarmate meer organisaties, publiek en privaat, geautomatiseerde besluitvorming inzetten.

Laatst gecontroleerd op 23 september 2026. Dit is een samenvatting op basis van de officiële inhoudsindicatie en vormt geen juridisch advies voor uw specifieke situatie. Raadpleeg voor de volledige uitspraak de bron hierboven. REZA Legal is geen advocatenkantoor.